Geologische Rondrit door Schotland

FossilienAtlas: Pterichthyodes milleri

Op de ledenvergadering van vrijdag 7 oktober ll. hadden wij Dhr. Noël Delanghe van zustervereniging Hona te Leuven te gast als  spreker die ons zou onderhouden met zijn lezing:"Schotland, een geologische, archeologische en paleontologische rondrit". Een spreekbeurt waarvoor tal van onze leden appel gaven.
Hoewel de openingsslide bij de binnenkomst van de leden schijnend geprojecteerd werd, accordeerde er iets niet tussen de Windows10 laptop van de spreker en de Sony Beamer van de club toen dhr. Delanghe zijn spreekbeurt wilde aanvangen. Het geraakte gelukkig opgelost door de clublaptop in te schakelen en de meegebrachte powerpointpresentatie van een usb-stick af te lezen en dhr. Delanghe kon zijn spreekbeurt beginnen.
Zo vernamen we dan dat Schotland in de klassieke oudheid Caledonia werd genoemd en dat de geologische benaming voor het zgn. Caledonisch massief, waarvan we ook sporen aantreffen in België, daarvan is afgeleid. Aansluitend situeerde de spreker het voorkomen van het Caledonisch massief op een kaart van Europa en sprak ons over oude continenten zoals Gondwana, Laurussia, Laurentia en Avalonia.

Geologische Kaart Europa

Aansluitend voerde dhr. Delanghe ons doorheen een reis in Schotland met aandacht voor tal van aanbevelenswaardige monumenten en natuurlandschappen met een geologische, archeologische en paleontologische betekenis, waarbij ook het zgn. monster van Loch Ness niet onbesproken bleef.
Zo sprak hij ons over de Old Red Sandstone van het Devoon waarin fossiele pantservissen kunnen gevonden worden. En over de de historische figuren Mary Anning (1799-1847) en Hugh Miller (1802-1856) die deze lagen van het Siluur en Devoon exploreerden als amateur-paleontologen. Mary Anning kan zelfs een beetje worden beschouwd als een voorloper van mevr. Bammens-Huyges (+), de oprichtster en eerste voorzitster van onze vereniging. Op aangeven van onze huidige voorzitter Stefan Kempeneers wist de heer Delanghe verder nog aan te geven dat wanneer men het fossiel van zo'n pantservis vindt men deze onmiddelijk in een natte handdoek of nat krantenpapier dient te wikkelen omdat hij anders uit elkaar dreigt te spatten door plotse opdroging in het zonlicht. Aangeraden is een geleidelijk laten opdrogen in gecontroleerde omstandigheden.

FossilienAtlas: Coccosteus

• https://nl.wikipedia.org/wiki/Placodermi
• https://nl.wikipedia.org/wiki/Coccosteus
•  https://nl.wikipedia.org/wiki/Pterichthyodes
• Hugh Miller, Old Red Sandstone (1858) - The Golden Age of Geology
• Gea-Magazine: Monsterachtige vissen ver weg en dichtbij: Pantservissen (Placodermen) uit het Laat Devoon van de Ardennen

Verder kwamen archeologische vindplaatsen en monumenten aan bod zoals brochs, cairns en circles en werden de zgn. Orkney Islands in het noorden van Schotland besproken
Voor verdere informatie en documentering gaf onze gastspreker dan nog volgende weblinks op:

• http://ukfossils.co.uk
• http://www.scottishgeology.com/
• http://www.archaeologyscotland.org.uk/

Enkele bestuursleden hadden het weekend voordien een exploratietocht ondernomen naar de mineralogische en recreatieve attracties in de mijnen te Mezica, Slovenia en boden enkele specimens Wulfeniet aan aan de prijs van 10 euro. Mogelijks heeft Mathieu er nog een exemplaar van op voorraad.

Tot slot konden de geïnteresseerde aanwezigen zich nog een exemplaar aanschaffen van het boek: "Erfgoed Aarde" dat Hona had uitgegeven ter gelegenheid van haar 50-jarig jubileum in 2015 en dat aan de democratische prijs van 20 euro.